Zwart.

 

Haar gezicht drukt smart uit.

Het zit hem in die prachtige grote mond die naar beneden trekt terwijl ze zingt.

De wenkbrauwen die -om en om- naar boven en weer naar beneden bewegen.

Als ze zwijgt, en de muziek verder speelt,  blijft haar mond soms open staan, afwachtend, zoekend.

Wie het korte filmpje beeld voor beeld bekijkt zonder geluid, ziet een vrouw die eruit ziet of ze in huilen kan uitbreken.

Na de laatst gezongen noot, lijkt het of de zangeres een fractie van een seconde daadwerkelijk wordt overmand door emotie.

Dat gebeurt niet.

Stil staat ze op het podium, in dat zwart-witte en ietwat schokkerige beeld.

Haar handen, die tijdens de tweeëneenhalve  minuut voor haar buik gevouwen waren, laat ze los.

Ze bewegen langzaam naar beneden, richting haar dijen.

Eleanora Fagan Gough zingt ‘Strange Fruit’.

Eind jaren dertig.

In het dan door rassenscheiding verdeelde Amerika. 

‘Strange Fruit’ gaat over het lynchen van een zwarte man, en was geschreven door Abel Meeropol, een leraar uit de Bronx.

Meeropol gebruikte ervoor het pseudoniem Lewis Allen.

Eleanora Fagan Gough zingt eind jaren dertig, als zwarte zangeres, over het verhangen van haar broeders en zusters.

Ze heeft dan allang de artiestennaam Billie Holliday aangenomen.

En ze staat op het punt zich te verliezen in een alcohol-en heroïneverslaving.

Maar hier, in deze opname, komen tekst, inhoud, stem en performance op een haast huiveringwekkende manier samen.

Holiday zingt in een -voor die tijd- ongekend eigen stijl. 

Niet zoetsappig, maar rauw.

Niet in de pas met de muziek, maar met accenten na de tel, waardoor de liedjes die zij zingt een swingender en dramatischer karakter krijgen.

Ze gebruikt onverwachte tonen en haalt uit aan het einde van een lied.

‘Strange Fruit’ is geschreven door een blanke man.

En eind jaren dertig ten gehore gebracht door een vrouw die alles kon weten over onderdrukking, rassenhaat, het lynchen van mensen met dezelfde huidskleur als zijzelf.

Het gebeurde daar, diezelfde tijd, waarin ze dit nummer zong.

Fenomenaal.

Huiveringwekkend.

Actueel.